06Δεκεμβρίου2019

Δευτέρα, 05 Αυγούστου 2019 16:25 Γράφτηκε από: 

Έργα και ημέρες των RAGE AGAINST THE MACHINE: Μια ανεξίτηλη σφραγίδα στον χάρτη της πολιτικοποιημένης μουσικής

Πόσο επιδραστική και τρομακτικά δυνατή μπορεί να είναι η σύντομη πορεία ενός γκρουπ;

Απάντηση σε αυτό μπορούν να δώσουν εκκωφαντικά οι RAGE AGAINST THE MACHINE, το πρωτοπόρο σχήμα του rap metal που στήριξε ανοιχτά κοινωνικοπολιτικές δομές και οργανώσεις, ανάμεσά τους ο EZLN, ο IRA και οι Μαύροι Πάνθηρες, προέβη σε πολυποίκιλες πράξεις διαμαρτυρίας, είδε τη δισκογραφία του να απαγορεύεται σύσσωμη από τους τότε ραδιοφωνικούς μεγιστάνες στις ΗΠΑ μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001 και, με λίγα λόγια, έβαλε μια ανεξίτηλη σφραγίδα στον χάρτη της πολιτικοποιημένης μουσικής.

Με αφορμή την πολυαναμενόμενη επίσκεψη των PROPHETS OF RAGE, του supergroup που αποτελείται από τα 3/4 των R.A.T.M., δηλαδή τους Tom Morello, Tim Commerford και Brad Wilk, μαζί με τους Chuck D και DJ Lord από Public Enemy και τον B-Real των Cypress Hill, ανατρέχουμε στα τρία άλμπουμ που σημάδεψαν τη δεκαετία των 90s και σε τραγούδια που δεν βλέπουμε την ώρα να ακούσουμε ζωντανά…

1992, “Rage Against the Machine” (Epic Records)

Η αρχή των πάντων. Τέτοιον σεισμό, λίγοι πρώτοι δίσκοι έχουν προκαλέσει. Οι Rage Against the Machine έρχονται με φόρα και σπασμένα φρένα, αναμμένα σπίρτα και πολλά λίτρα από βενζίνη. Η επιλογή της βραβευμένης φωτογραφίας του Malcolm Browne που απαθανάτισε τον αυτοπυρπολισμό του Βουδιστή μοναχού Thích Quảng Đức στη Saigon το 1963, πράξη διαμαρτυρίας απέναντι στον πρόεδρο του Βιετνάμ Ngô Đình Diệm, ως εξώφυλλο του άλμπουμ, μόνο τυχαία δεν είναι.

Ο – 3 φορές πλατινένιος - φερώνυμος δίσκος των Rage Against the Machine, σε συμπαραγωγή των ιδίων και του Garth Richardson, ξεκινάει με το “Bombtrack”, ένα από τα πολλά πύρινα, στην κυριολεξία, τραγούδια τους (“burn, burn, yes ya gonna burn” ενάντια σε όσους χτίζουν τα θεμέλια της κοινωνικής ανισότητας), του οποίου το βίντεο έστελνε μήνυμα συμπαράστασης στην Κομμουνιστική Παράταξη του Περού Sendero Luminoso και τον αρχηγό της Abimael Guzman που μόλις είχε συλληφθεί, τη στιγμή που το εξώφυλλο του single κοσμεί η θρυλική φωτογραφία “Guerrillero Heroico” του Che Guevara από τον Alberto Korda, στην κατοπτρική έκδοση των δύο αποχρώσεων που δημιούργησε ο Jim Fitzpatrick.

Η συνέχεια βρίσκει το καλιφορνέζικο γκρουπ να παρουσιάζει ένα από τα τραγούδια-σταθμούς της παγκόσμιας μουσικής, το “Killing in the Name”, που μιλάει για τον θεσμικό ρατσισμό, τους πολέμους και τα εξοπλιστικά συστήματα, την αστυνομική βία και τους δεσμούς της αστυνομίας με νεοναζιστικές οργανώσεις, το οποίο κυκλοφόρησε - ως lead single του “Rage Against the Machine” - έξι μήνες μετά τις συγκρούσεις στο Los Angeles, αποτέλεσμα της αθώωσης των αστυνομικών που είχαν ξυλοκοπήσει τον Rodney King το 1991 (οι δύο από τους τέσσερις καταδικάστηκαν μετέπειτα με 30 μήνες φυλάκιση).

Ο καταληκτικός στίχος “fuck you, I won’t do what you tell me” αποτελεί σύμβολο των Rage Against the Machine, ενώ αξίζει να σημειωθεί πως το “Killing in the Name”, του οποίου το εξώφυλλο επίσης φιλοξενεί τη φωτογραφία από την πράξη αυτοθυσίας του Thích Quảng Đức, ανέβηκε στην κορυφή των charts του Ηνωμένου Βασιλείου τα Χριστούγεννα του 2009 – δίνοντας παράλληλα και το σχετικό Βραβείο Γκίνες γρήγορων ψηφιακών πωλήσεων στο αμερικάνικο σχήμα - μετά από σχετική καμπάνια των Jon και Tracy Morter, που είχε ως στόχο να εκτοπίσει την αντίστοιχη επικράτηση του τηλεοπτικού σόου X Factor για πέμπτη συνεχόμενη χρονιά και που με την παρότρυνση των ίδιων των Rage Against the Machine, εξελίχθηκε και σε μια διαδικασία συγκέντρωσης χρημάτων για φιλανθρωπικούς σκοπούς. Πού να ‘ξεραν, βέβαια, οι R.A.T.M. πως το συγκεκριμένο κομμάτι με αυτή τη θεματολογία, θα χρησιμοποιούταν κατά τη διάρκεια των ανακρίσεων/βασανιστηρίων στο Guantanamo…

Δύο τραγούδια-φωτιά, λοιπόν, για το ξεκίνημα, όμως δεν έχουμε ούτε κατά διάνοια τελειώσει. Οι γκρούβες του Tom Morello παρούσες, όπως πάντα, στο “Take the Power Back” (οι Public Enemy έλεγαν “we got to fight the powers that be”, οι R.A.T.M. συμπλήρωναν “we gotta take the power back”), παρούσες και στο “Bullet in the Head”, όπου τα media χειραγωγούν τις μάζες “πυροβολώντας τις στο κεφάλι” και τα νοικοκυριά μετατρέπονται σε φυλακές όσο παίζει το δελτίο ειδήσεων.

Για το συγκεκριμένο single, δε, οι Rage Against the Machine χρησιμοποίησαν δύο φωτογραφίες του διεθνώς αναγνωρισμένου Marc Riboud, με ισάριθμα, εξίσου δυνατά, μηνύματα (παιδιά ορκίζονται πίστη στη σημαία των ΗΠΑ σε σχολείο, παιδί αναπαριστά πως σημαδεύει με όπλο την ώρα παρέλασης, πιθανόν στο Βιετνάμ).

Όσο για το “Know Your Enemy”, με τη συμμετοχή του Maynard James Keenan (οι Tool βρίσκονταν επίσης τότε στο ξεκίνημά τους) και του Stephen Perkins (λίγο μετά την πρώτη διάλυση των Jane’s Addiction), οι Rage Against the Machine συνεχίζουν να στέλνουν τα δικά τους μηνύματα απέναντι στην υποκρισία της αμερικανικής “γης της επαγγελίας”, καταλήγοντας με την ηχηρή επανάληψη του στίχου “all of which are American dreams”, ενώ με το “Wake Up”, όπου ο Morello εξακολουθεί να κάνει τα μαγικά του στην κιθάρα, αναφέρονται στον ρατσισμό και τις μεθοδεύσεις της αμερικανικής κυβέρνησης και του FBI, με ιδιαίτερη μνεία στις δολοφονίες του Malcolm X και του Martin Luther King Jr., κλείνοντας με τον στίχο “How long? Not long, cause what you reap is what you sow”, από ομιλία του τελευταίου στην Alabama, αφού πρώτα η κραυγή “wake up!” του Zack de la Rocha έχει φτάσει στα πέρατα του κόσμου.

Μια ακόμη αξιοσημείωτη στιγμή του δίσκου, είναι το “Township Rebellion”, με τα κιθαριστικά κόλπα του Morello και τους στίχους “Why stand on a silent platform? Fight the war, fuck the norm”, ενώ η αυλαία πέφτει με το “Freedom”, το βίντεο του οποίου είναι αφιερωμένο στον Leonard Peltier, εκ των ηγετών του American Indian Movement (AIM), με πλάνα από το ντοκιμαντέρ του Michael Apted “Incident at Oglala”.

Στα 74 του χρόνια πλέον ο ιθαγενής ακτιβιστής, κατηγορούμενος για τον θάνατο δύο πρακτόρων του FBI μετά από ανταλλαγή πυροβολισμών το 1975 στο Pine Ridge Indian Reservation της South Dakota, εξακολουθεί να βρίσκεται στη φυλακή, καθώς οι αιτήσεις του για αποφυλάκιση έχουν απορριφθεί, σε μια υπόθεση που όλες αυτές τις δεκαετίες έχει προκαλέσει μαζικές αντιδράσεις, με τον ίδιο τον Peltier να αποδέχεται ότι συμμετείχε στο περιστατικό, να δηλώνει όμως αθώος για τον θάνατο των δύο πρακτόρων.

Να σημειωθεί ότι το βίντεο του “Freedom” περιλαμβάνει ακόμη αποφθέγματα του αείμνηστου Ινδιάνου ηγέτη Sitting Bull και αποσπάσματα από την έρευνα “In the Spirit of Crazy Horse” του Peter Matthiessen, ενώ ολοκληρώνεται με τη φράση “justice has not been done”.

1996, “Evil Empire” (Epic Records)

Μπορεί με τη δεύτερη δουλειά τους οι Rage Against the Machine να μην κατόρθωσαν να φτάσουν στα επίπεδα του εμβληματικού τους ντεμπούτου, όμως το “Evil Empire”, ο τίτλος του οποίου παραπέμπει στον χαρακτηρισμό που χρησιμοποιούσαν ο Ronald Reagan και οι συν αυτώ για τη Σοβιετική Ένωση, μόνο τυχαίο άλμπουμ δεν είναι.

Σκαρφαλώνοντας απευθείας στο Νο1 των charts στις ΗΠΑ, με ένα κερδισμένο Βραβείο Grammy (για το “Tire Me”) και δύο ακόμα υποψηφιότητες (για τα “Bulls on Parade” και “People of the Sun”), το “Evil Empire” αναδείχθηκε επίσης 3 φορές πλατινένιο, με τον Zack de la Rocha να φέρει την αποκλειστική στιχουργική ευθύνη, το εξώφυλλο να αναπαριστά τον κόμικ ήρωα Crimebuster του Mel Ramos και τον φημισμένο Brendan O’Brien να βρίσκεται στην παραγωγή, μαζί με τους R.A.T.M., χωρίς το αποτέλεσμα να είναι πάντως απόλυτα ικανοποιητικό.

Οι Rage Against the Machine δίνουν και πάλι το στίγμα τους από το ξεκίνημα, αρχικά με ένα τραγούδι που προϋπήρχε στις συναυλίες τους σε μια πρώιμη μορφή, το “People of the Sun”, που αναφέρεται στον αγώνα των Zapatistas, την καταστροφή του πολιτισμού των Αζτέκων από τους Ισπανούς, καθώς και το πογκρόμ Αμερικανών στρατιωτών και λευκών πολιτών (οι αντίστοιχοι νοικοκυραίοι του σήμερα) απέναντι σε μετανάστες από το Μεξικό, την Αφρική και τις Φιλιππίνες, τον Ιούνιο του 1943 στο Los Angeles, που έμεινε γνωστό ως Zoot Suit Riots.

Όσον αφορά το εξώφυλλο του single, με το καλαμπόκι, το δρεπάνι και τις σφαίρες, είναι μια φωτογραφία της Tina Modotti, από τα χρόνια που έζησε στο Μεξικό ως ενεργή κομμουνίστρια, ενώ το αντίστοιχο βίντεο είναι αφιερωμένο στους Zapatistas, περιλαμβάνοντας, μεταξύ άλλων, στιγμιότυπα από το “¡Que viva México!” του Sergei Eisenstein.

Ακολουθεί το lead single “Bulls on Parade”, με τον πλέον χαρακτηριστικό συνδυασμό κιθάρας-ντραμς από Morello και Wilk που είχαν να επιδείξουν οι R.A.T.M. και με το σόλο-σκρατσάρισμα του γίγαντα Tom Morello, ένα κομμάτι που συνοδεύτηκε από το ανάλογο βίντεο διαμαρτυρίας και που σήμερα μοιάζει επίκαιρο όσο ποτέ, λόγω της ρητορικής μίσους του Trump για τους μετανάστες από το Μεξικό και το ρατσιστικό του όραμα για την ύψωση τείχους στα σύνορα.

“Καπάκι” έρχεται το single “Vietnow”, το εξώφυλλο του οποίου περιλαμβάνει τη διάσημη φωτογραφία της Graciela Iturbide με τίτλο “Mujer Ángel”, η οποία απεικονίζει μια ηλικιωμένη κυρία στην Έρημο Σονόρα με ένα boombox στο χέρι, τραγούδι στο οποίο οι Rage Against the Machine ρίχνουν τα βέλη τους προς τις δεξιόστροφες εκπομπές του αμερικανικού ραδιοφώνου, αλλά και τους αστυνομικούς που ξυλοκόπησαν τον Rodney King το 1991, ενώ ακολουθούν το “Revolver” και το “Snakecharmer” με τους “παπάδες” του Tom Morello, τα οποία κρατούν το επίπεδο το δίσκου στο ταβάνι.

Από την πλευρά του, το καταιγιστικό “Tire Me” δικαίως κέρδισε το Grammy στη metal κατηγορία, ενώ στο “Down Rodeo” ο Morello συνεχίζει να κόβει και να ράβει με την κιθάρα του και οι R.A.T.M. να μιλούν για τις κοινωνικές ανισότητες στην Αμερική.

Το “Without a Face” με τη σειρά του είναι καθ’ όλα ενδιαφέρον, ενώ το “Evil Empire” κλείνει με το “Year of tha Boomerang”, που είχε πρωτοεμφανιστεί στο soundtrack του “Higher Learning”, ένα κομμάτι απέναντι στον ρατσισμό, τον σεξισμό και την αποικιοκρατία, του οποίου ο τίτλος παραπέμπει στη φράση του Jean-Paul Sartre “it is the moment of the boomerang”, από το εισαγωγικό σημείωμα στο βιβλίο του Frantz Fanon “The Wretched of the Earth”.

1999, “The Battle of Los Angeles” (Epic Records)

Η πιο οργισμένη και επικίνδυνη δουλειά των Rage Against the Machine, ένας δίσκος που δεν σε αφήνει να πάρεις ανάσα. Το “The Battle of Los Angeles”, σε συμπαραγωγή του γκρουπ και του Brendan O’Brien (σαφώς καλύτερο το αποτέλεσμα από τον προκάτοχό του), βρήκε τους Καλιφορνέζους να ταξιδεύουν για μία και μοναδική φορά στην Ελλάδα, τον Ιούνιο του 2000 στο Θέατρο Πέτρας, λίγο πριν από τη διάλυσή τους, ενώ σκαρφάλωσε κατευθείαν στο Νο1 των αμερικανικών charts, αναδείχθηκε κορυφαίο άλμπουμ του 1999 από το Time και το Rolling Stone, και υπήρξε υποψήφιο για Βραβείο Grammy, το οποίο τελικά οι R.A.T.M. κέρδισαν για το lead single “Guerrilla Radio”.

Το διάσημο εξώφυλλο του δίσκου είναι ένα έργο του Joey Krebs, γνωστού και ως Joel Jaramillo ή LA Street Phantom, ενώ και αυτή τη φορά υπεύθυνος για το σύνολο των στίχων είναι ο Zack de la Rocha. 

Ως συνήθως, οι Rage Against the Machine προκαλούν ίλιγγο και πανικό από το ξεκίνημα, οπότε πρώτο πρώτο έρχεται το single “Testify”, με τον, γνωστό από το “1984” του George Orwell, στίχο “Who controls the past now controls the future - Who controls the present now controls the past”, και ένα εξώφυλλο που έρχεται να προστεθεί στις γεμάτες μηνύματα στιγμές αυτού του γκρουπ, απεικονίζοντας τον θρυλικό Black Power χαιρετισμό στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1968.

Το βίντεο, δε, για το “Testify” είναι σκηνοθετημένο από τον Michael Moore και για μία ακόμη φορά στέλνει ξεκάθαρο μήνυμα απέναντι στην πολιτική των ΗΠΑ, με αναφορά στους τότε υποψηφίους George W. Bush και Al Gore ως την ίδια πλευρά του νομίσματος και στη συνεπακόλουθη αποχή του μεγαλύτερου ποσοστού των Αμερικανών από τις εκλογές, ενώ στο παιχνίδι μπαίνει και η μόνιμη εμπλοκή των ΗΠΑ στον πόλεμο για το πετρέλαιο, καθώς και αρκετά άλλα ζητήματα, με τη φράση “if you’re not turned on to politics, politics will turn on you” του Ralph Nader να κλείνει το κλιπ.

Με τη σειρά του, το εκπληκτικό “Guerrilla Radio” είναι ακόμα ένας περίφημος συνδυασμός κιθάρας-ντραμς στη δισκογραφία των R.A.T.M., με το αντίστοιχο βίντεο να αναφέρεται στην εκμετάλλευση των μεγάλων εταιριών ένδυσης προς τους εργάτες και τις εργάτριες, ενώ το single “Calm Like a Bomb”, όπου οι ήχοι από τα πετάλια του Tom Morello και του Tim Commerford βρίσκονται στην πρώτη γραμμή, με το εξώφυλλο να προέρχεται από σχετικό διαγωνισμό που διενήργησαν οι Rage Against the Machine πριν κυκλοφορήσει το άλμπουμ, βάζει το δικό του λιθαράκι απέναντι στην κοινωνική αδικία (“and tha riot be tha rhyme of tha unheard”) και δίνει ακόμα έναν χαιρετισμό προς τον εμβληματικό Emiliano Zapata.

Ακολούθως, το “Mic Check” αποτελεί την πιο αμιγώς hip hop στιγμή στη δισκογραφία των R.A.T.M., ενώ στην αντίπερα όχθη, το “Sleep Now in the Fire” με τον Morello να μας αφήνει για μία ακόμη φορά άφωνους, είναι το πιο ηλεκτρισμένο και άγριο κομμάτι τους, αυτό που θα μπορούσε να περιγράψει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο το μέγεθος της παλίρροιας που έφεραν οι Rage Against the Machine στο μουσικό στερέωμα.

Οι στίχοι ταιριάζουν ιδανικά με τον καταιγιστικό ρυθμό του τραγουδιού, μιλώντας για τον αποικισμό των Δυτικοευρωπαίων στην Αμερική και την εκτόπιση των Ινδιάνων (με την αναφορά στον Χριστόφορο Κολόμβο και τα πλοία του Niña, Pinta και Santa Maria), όπως και για τους σκλάβους στις ΗΠΑ του 19ου αιώνα, τον βομβαρδισμό της Hiroshima και τη χρησιμοποίηση του χημικού Agent Orange στον Πόλεμο του Βιετνάμ.

Επιπλέον, εδώ έχουμε ακόμη μια συνεργασία με τον Michael Moore όσον αφορά το βίντεο του τραγουδιού, κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων του οποίου οι Rage Against the Machine και πλήθος κόσμου ουσιαστικά αποπειράθηκαν να καταλάβουν το Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης.

Ακόμη μια στιγμή του “The Battle of Los Angeles” όπου το έδαφος σείεται είναι το “Born of a Broken Man”, ενώ στο ισοπεδωτικό “Born as Ghosts” οι Rage Against the Machine βλέπουν τα δεινά της ανθρωπότητας από τα μάτια ενός παιδιού.

Παράλληλα, δικαίως βρίσκουν τη θέση τους σε αυτό το άλμπουμ τόσο το “Maria”, όσο και το “Voice of the Voiceless”, που αναφέρεται στον Mumia Abu-Jamal, ο οποίος κατηγορήθηκε για δολοφονία αστυνομικού και καταδικάστηκε σε θάνατο (η ποινή μετατράπηκε σε ισόβια φυλάκιση το 2011 χωρίς δικαίωμα αποφυλάκισης, με τον πολιτικό ακτιβιστή και δημοσιογράφο να έχει ήδη περάσει τότε 29 χρόνια σε ένα κελί), μια υπόθεση και μια δίκη που υπήρξε ένα ακόμη τρανό παράδειγμα της αμερικανικής ποινικής δικαιοσύνης, την οποία, άλλωστε, ο Mumia Abu-Jamal κατακεραύνωσε ως κρατούμενος και θανατοποινίτης μέσα από τα γραπτά του. 

Εξίσου σημαντικά, με τη σειρά τους, και τα “New Millennium Homes” και “Ashes in the Fall”, ενώ για το τέλος οι Rage Against the Machine κρατούν το φοβερό και τρομερό “War Within a Breath”.

* Οι Prophets of Rage εμφανίζονται την Τρίτη 27 Αυγούστου στο Γήπεδο Tae Kwon Do (29€ & 32€ / HighPriority.gr, TicketMaster.gr, 210 893 8111, Public, Reload Stores, No Remorse Records, Metal Era).


E-mail: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.
comments powered by Disqus

The Last Ones

Also Read


Newsletter